Posted in Ինքնակրթություն

Շալվա Ամոնաշվիլի. Ինչպես սիրել երեխաներին (Ինքնավերլուծության փորձ)

Եթե ուսուցիչը գործի հանդեպ միայն Սեր ունի, նա լավ ուսուցիչ է։ Եթե ուսուցիչը միայն Սեր ունի աշակերտի հանդեպ, ինչպես հայրը, մայրը, նա ավելին կլինի այն ուսուցչից, որ կարդացել է բոլոր գրքերը, բայց սեր չունի ոʹչ գործի, ոʹչ էլ աշակերտի հանդեպ։ Եթե ուսուցիչը միավորում է իր մեջ Սերը գործի և աշակերտի հանդեպ, նա կատարյալ ուսուցիչ է։
Լև Նիկոլայևիչ Տոլստոյ։

Շալվա Ամոնաշվիլին իր ինքնավերլուծության փորձում ներկայացրել է իր ուսուցիչներին և իր վերաբերմունքը նրանց նկատմամաբ: Առանձին դեպքեր վերլուծելով նա ցույց է տվել, թե արդյոք որպես աշակերտ սիրել է իր ուսուցչի, թե ոչ:

Կարծում եմ, որ երեխաներն իրենց ուսուցչին սիրում են միայն մի դեպքում: Սիրում են, երբ անմնացորդ ու անսահման սեր են զգում ուսուցչի կողմից: Բարձր դասարանի սովորողներին գուցե միանգամից կարողանաս հիացնել քո մտքերով, աշխարհայացքով, գիտելիքների մեծ պաշարով: Իսկ ինչպե՞ս արժանանաս 5-6 տարեկան երեխայի սիրուն ու վստահությանը: Ինչի՞ մասին խոսես նրա հետ, որ լսի քեզ: Ի՞նչ անես, երբ սկսում է լացել, որովհետև կարոտել է մայրիկն ու տուն է ուզում գնալ: Ու ինչպե՞ս աշխատես միանգամից երկու տասնյակից ավելի երեխայի-անհատականության հետ: Կարծում եմ, որ երեխաների հետ աշխատելու, նրանց կողմից սիրվելու կարևորագույն բանալին հենց սիրելն է: Նարնց սիրելը:

Իսկ թե ինչպե՞ս սիրել երեխային հավերժական հարցին կարծում եմ, որ յուրաքանչյուր ուսուցիչ կարող է պատասխանել յուրովի: Ես սիրում եմ երեխաներին ընդունելով նրանց որպես անհատականություններ: Երբ կարողանում եմ ընդունել նրանց, արդեն պարզ է դառնում նրանց արարքների դրդապատճառները և բարկանալու փոխարեն փորձում եմ օգնել նրանց:

Մեկնաբանել եմ Շալվա Ամոնաշվիլի. Ինչպես սիրել երեխաներին (Ինքնավերլուծության փորձ)-ը ընթերցելուց հետո

Posted in Ինքնակրթություն

Շարադրանք ըստ Ջանի Ռոդարիի Ստեղծագործական երևակայության քերականություն ձեռնարկի

Հեքիաթի աղավաղում
Հեքիաթների աղավաղում հին խաղի սխեման այսպիսին է.
— Լինում է, չի լինում մի աղջիկ, անունը Դեղին Գլխարկ էր:
— Ոչ թե Դեղին, այլ Կարմիր:
— Ախ, այո՜, Կարմիր: Ուրեմն, նրան հայրիկը կանչեց ու …
— Դե չէ՜, հայրիկը չէ, մայրիկը:
— Ճիշտ է: Նրան մայրիկը կանչեց և ասաց .ՙՌոզինա մորաքրոջ մոտ գնա և նրան տար…՚:
— Տատիկի մոտ ուղարկեց, ոչ թե մորաքրոջ:
Եվ այսպես շարունակ:
Այսպես կարելի է ուզած պահին, ուզած հեքիաթի հետ խաղալ:

Աղբյուրը՝ «Պարտեզ ամսագիր»

Posted in «Դպիրի» իմ ընտրանին, Ինքնակրթություն

Սե՞ր, թե՞ հարգանք. կարևորն ազատությունն է

Ազատ գործունեություն ազատ տարածքում ազատ ընտրությամբ. ինքնուրույնություն, ինքնակազմակերպում, ինքնահսկում:
Մոնտեսորին է ասել՝ Մարդը չի կարող ազատ լինել, եթե ինքնուրույն չէ:
Բա ուրիշ ոնց: Անընդհատ թելադրանքի սովոր մարդը կմոլորվի, եթե հանկարծ կապերը թողնեն: Կապերով ապրելու խաղը դժբախտություն է:

Continue reading “Սե՞ր, թե՞ հարգանք. կարևորն ազատությունն է”

Posted in «Դպիրի» իմ ընտրանին, Ինքնակրթություն

Մեկ ամիս 5 տարեկանների հետ

Երկու շաբաթ հետո արդեն հասկանում էինք իրար, մի քիչ գիտեինք` ով ինչ է ուզում: Ես հասկացել էի, որ երեխան կրավորական լսողի, դաստիարակի թելադրանքները կատարողի իրավիճակում չպետք է լինի, այլ ազատ ապրող, խաղացող, կառուցող, ստեղծող և ստեղծագործող, հետազոտող, ինքնուրույն հայտնաբերող անհատականություն, որի կողքին դաստիարակը վստահելի ընկեր է, խորհրդատու:

Continue reading “Մեկ ամիս 5 տարեկանների հետ”

Posted in «Դպիրի» իմ ընտրանին, Ինքնակրթություն

Ռոդարին մարզաշխարհում

Երևակայությունն ու մաթեմատիկան, ֆանտազիան ու գիտութունն ախոյաններ, թշնամիներ չեն, այլ դաշնակիցներ, նույն մարմնի ոտքերն ու ձեռքերը նույն մտքի դուստրերն ու մայրերը։
Ջ․Ռոդարի

Continue reading “Ռոդարին մարզաշխարհում”

Posted in «Դպիրի» իմ ընտրանին, Ինքնակրթություն

Դասվարի իմացումի հրճվանքի մասին

Ընթերցեցի Լիլիա Զախարյանի «Դասվարի իմացումի հրճվանքի մասին» հոդվածը: Շատ հետաքրքիր նախաձեռնություն է դասարանը բաց լաբորատորիայի վերածելը: Հոդվածում մանրամասն նկարագրված էր, թե ինչպես են կազմակերպել գործընթացը, ինչ բաժիններ են առանձնացրել: Շատ կարևոր է սովորողին վաղ տարիքից էլ ընտրության հնարավորություն տալ և օգնել զբաղվել հենց իր ընտրած գործունեությամբ: Continue reading “Դասվարի իմացումի հրճվանքի մասին”

Posted in «Դպիրի» իմ ընտրանին, Ինքնակրթություն

Տառաճանաչություն. ոչ թե նպատակ, այլ ընդամենը մի միջոց

Մարդը սովորաբար ինչ- որ բան սովորում է, եթե դրա կարիքն ունի և սովորում է գործածելով:

Ընթերցելով Աիդա Պետրոսյանի «Տառաճանաչություն. ոչ թե նպատակ, այլ ընդամենը մի միջոց» հոդվածը՝ կատարել եմ հետևյալ դիտարկումները

Continue reading “Տառաճանաչություն. ոչ թե նպատակ, այլ ընդամենը մի միջոց”

Posted in Օրագիր, Ինքնակրթություն

Ջ. Ռոդարի

Ընթերցելով Ջանի Ռոդարիի «Ստեղծագործական երևակայության քերականություն» գիրքը առանձնացրել եմ մի քանի մեթոդներ, որոնք կկիրառեմ 5 տարեկանների խմբում: Մեթոդներն ընտրելիս փորձել եմ հաշվի առնել սովորողների տարիքային առանձնահատկությունները: Ռոդարիի առաջարկած հնարները թույլ են տալիս ազատ մտածել և ստեղծագործել: Այս պահին ընթերցում եմ «Խաղացող բառը» բաժինը՝ փորձելով գտնել հարմար և կիրառելի մեթոդներ առաջիկայում օգտագործելու համար: Մտադիր եմ սովորողների հետ «Պատմելու խաղը» խաղալ: Խաղի համար ընտրել եմ բարև բառը:  Այդ բառով կփորձենք պատմություններ հորինել: Քանի որ սովորողները դեռ գրել չգիտեն, ես ինքս գրի կառնեմ պատումները և կտեղադրեմ բլոգում: Ընտրել եմ հենց բարև բառը, քանի որ այն պատումի համար որևէ կաղապար չի ենթադրում և  թույլ կտա ազատ ստեղծագործել: Նաև մտադիր եմ կիրառել «Ի՞նչ կլիներ, եթե…» հարցադրումը: Հարցադրման համար ընտրել եմ մի քանի տարբերակներ, որոնք կներկայացնեմ ստորև:

Continue reading “Ջ. Ռոդարի”

Posted in «Դպիրի» իմ ընտրանին, Ինքնակրթություն

Թվաբանություն. և թե ինչպես է այն փոխվել

Երեխան առաջին անգամ մաթեմատիկային հանդիպում է, երբ սովորում է անվանել թվերը և հաշվել առարկաները. շատ երեխաներ նախքան դպրոց գնալն են ձեռք բերում այդ հմտությունները: Այդ պատճառով էլ, եթե ձեր երեխաների մոտ առաջին փուլն արդեն հաղթահարված է, գուցե որոշեք այս գլուխը բաց թողնել: Այնուամենայնիվ, ցանկանում ենք ձեզ մի պահ կանգնեցնել և հիշեցնել, թե ինչ բարդ և խորամանկ բան է համրանքի մեր համակարգը: Հին հռոմեացին կամ հույնը, տեղափոխվելով ժամանակակից դպրոցի առաջին դասարան, ակնածանքով կզարմանար թվեր գրելու համակարգից` չէ՞ որ նույն «1»-ը կարող է նշանակել և՛ մեկ առարկա, և՛ տասը, և՛ նույնիսկ հազար: Ինչ վերաբերում է տասնորդական կոտորակներում ստորակետին և տարօրինակ բառերին, ինչպիսիք են «քառասուն» կամ «իննսուն», որոնք չգիտես ինչու համապատասխանաբար նշանակում են «չորս տասնյակ» և «ինը տասնյակ», ապա դրանք խեղճ մարդուն պարզապես կդնեին փակուղու առաջ: Թվերն այնքան էլ պարզ չեն, որքան մեծահասակներիս են դրանք թվում: Զարմանալի չէ, որ շատ երեխաներ, հաշվել վարժվելով, երկար տարիներ չեն կարողանում հասկանալ «դիրքային համակարգը»:

Continue reading “Թվաբանություն. և թե ինչպես է այն փոխվել”

Posted in «Դպիրի» իմ ընտրանին, Ինքնակրթություն

Երաժշտության ունկնդրումը նախակրթարանում և կրտսեր դպրոցում

Հեղինակային մանկավարժության հոկտեմբերյան հավաքին մենք ներկայացրել ենք ունկնդրման կազմակերպման արդյունավետ միջոցների կիրառման նախագիծ: Ուսումնական տարվա ընթացքում կրթահամալիրի դպրոց-պարտեզներում իրականացրել ենք տարբեր նախագծեր:

Նախակրթարանում ունկնդրման կազմակերպման արդյունավետ ձևերից են՝

Continue reading “Երաժշտության ունկնդրումը նախակրթարանում և կրտսեր դպրոցում”